{"id":1565,"date":"2017-10-22T16:02:48","date_gmt":"2017-10-22T14:02:48","guid":{"rendered":"http:\/\/flippery.com.pl\/?p=1565"},"modified":"2017-10-22T16:02:48","modified_gmt":"2017-10-22T14:02:48","slug":"wywiad-z-billem-kurtzem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/flippery.com.pl\/?p=1565","title":{"rendered":"Wywiad z Billem Kurtzem"},"content":{"rendered":"<p><strong>Uda\u0142o mi si\u0119 nam\u00f3wi\u0107 na kr\u00f3tki wywiad Billa Kurtza, wsp\u00f3\u0142autora ksi\u0105\u017cki Pinball: The Lure of Silver Ball.<\/strong><\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Co spowodowa\u0142o Twoje zainteresowanie flipperami i jak zacz\u0105\u0142e\u015b je kolekcjonowa\u0107 i zbiera\u0107 ich prospekty reklamowe?<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; Zacz\u0105\u0142em gra\u0107 na grach arcade jak mia\u0142em 5 lat. Na pocz\u0105tku moimi ulubionymi grami by\u0142y automaty bowlingowe i pi\u0142karskie, ale gdzie\u015b w wieku ok. 10 lat odkry\u0142em flippery. Po kilku latach w wieku 14, 15 lat zacz\u0105\u0142em gra\u0107 na nich bardziej intensywnie. W po\u0142owie lat siedemdziesi\u0105tych moimi ulubionymi modelami by\u0142y SPACE MISSION, LITTLE CHIEF, FIREBALL, GOLD RECORD i kilka innych. Jednak to OLD CHICAGO tak naprawd\u0119 uzale\u017cni\u0142 mnie od flipper\u00f3w. Pami\u0119tam, \u017ce gra\u0142em na nim przez trzy godziny w dniu 11 kwietnia 1976 roku&#8230; i od tego czasu ka\u017cd\u0105 woln\u0105 chwil\u0119 po\u015bwi\u0119ca\u0142em na gr\u0119 na flipperach. By\u0142em zafascynowany ich r\u00f3\u017cnorodnymi uk\u0142adami pola gry i tak do lata 1976 rozpocz\u0105\u0142em zbieranie ich ulotek reklamowych, by m\u00f3c por\u00f3wna\u0107 cechy r\u00f3\u017cnych maszyn. W tym czasie praktycznie nie by\u0142o innych kolekcjoner\u00f3w takich ulotek, wi\u0119c po prostu odwiedza\u0142em ka\u017cdego dystrybutora flipper\u00f3w w odleg\u0142o\u015bci do 500 km od mojego domu i zbiera\u0142em wszystkie stare ulotki jakie mieli. Nikt o nie specjalnie nie dba\u0142 i le\u017ca\u0142y wsz\u0119dzie. Mam teraz ponad 850 tys. ulotek, wi\u0119cej ni\u017c jakikolwiek inny kolekcjoner.<\/p>\n<p>Wkr\u00f3tce zbieranie prospekt\u00f3w zaowocowa\u0142o moimi w\u0142asnymi pomys\u0142ami na wygl\u0105d pola gry i zacz\u0105\u0142em je wysy\u0142a\u0107 do r\u00f3\u017cnych producent\u00f3w. Kilka z moich projekt\u00f3w spodoba\u0142o si\u0119 Sam&#8217;owi Sternowi, kt\u00f3ry w 1978 roku zaproponowa\u0142 mi nawet stanowisko projektanta w swojej firmie Stern Electronics. Nie przyj\u0105\u0142em jego propozycji, bo w tym czasie ko\u0144czy\u0142em college. Mimo to Sam Stern zdecydowa\u0142 si\u0119 stworzy\u0107 dwa prototypy blat\u00f3w (whitewood) oparte na moich projektach, a niekt\u00f3re inne wymy\u015blone przeze mnie funkcje zosta\u0142y wykorzystane w innych flipperach Stern Electronics. Mia\u0142em te\u017c okazj\u0119 kilkukrotnie odwiedzi\u0107 jego fabryk\u0119, a b\u0119d\u0105c w Chicago zagl\u0105da\u0142em tak\u017ce do fabryk Bally, Williamsa i Gottlieba.<\/p>\n<p>W 1980 roku zacz\u0105\u0142em kolekcjonowa\u0107 flippery, ale postanowi\u0142em skupi\u0107 si\u0119 na modelach nie reklamowanych na ulotkach. Zebra\u0142am do\u015b\u0107 poka\u017an\u0105 kolekcj\u0119 rzadkich modeli wyprodukowanych w niewielkiej ilo\u015bci egzemplarzy, w tym TIME TUNNEL, VOLTAN, SPECTRUM i BMX Bally, KRULL i ECLIPSE Gottlieb&#8217;a, VARKON, WARLOK i ALGAR Williams&#8217;a oraz IRON MAIDEN Sterna.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-1567\" src=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Pinball-The-Lure-of-the-Silver-Ball-cover-789x1024.jpg\" alt=\"\" width=\"789\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Pinball-The-Lure-of-the-Silver-Ball-cover-789x1024.jpg 789w, https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Pinball-The-Lure-of-the-Silver-Ball-cover-231x300.jpg 231w, https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Pinball-The-Lure-of-the-Silver-Ball-cover-768x997.jpg 768w, https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/Pinball-The-Lure-of-the-Silver-Ball-cover.jpg 1692w\" sizes=\"auto, (max-width: 789px) 100vw, 789px\" \/><\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Czyta\u0142em, \u017ce by\u0142e\u015b jednym z pomys\u0142odawc\u00f3w i pierwszych organizator\u00f3w Pinball Expo w Chicago. Czy mo\u017cesz opowiedzie\u0107 polskim czytelnikom o pocz\u0105tkach tej imprezy?<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; W 1980 roku spotka\u0142em Rob&#8217;a Berk&#8217;a. Byli\u015bmy obaj cz\u0142onkami lokalnego klubu flipperowego. Wpadli\u015bmy na pomys\u0142 &#8222;spotkanie klubowego&#8221; na skal\u0119 krajow\u0105 i krajowej konwencji flipperowej. Zdecydowali\u015bmy, \u017ce najlepszym miejscem takiego spotkania b\u0119dzie Chicago, gdzie ulokowa\u0142a si\u0119 wi\u0119kszo\u015b\u0107 producent\u00f3w tych maszyn. Dodatkowo Chicago le\u017cy w \u015brodku USA. Rob zna\u0142 Steve Kordka i Norma Clarka, a ja z kolei Alvina Gottlieba i Sama Sterna, wi\u0119c po\u0142\u0105czyli\u015bmy nasze &#8222;si\u0142y&#8221; i zaplanowali\u015bmy pierwsz\u0105\u00a0 konwencj\u0119 w 1985 roku. Wykorzystali\u015bmy list\u0119 prenumerator\u00f3w kwartalnika &#8222;The Collectors Pinball&#8221; i wys\u0142ali\u015bmy im kwestionariusze z pytaniem, czy byliby ch\u0119tni do podr\u00f3\u017cy do Chicago na konwencj\u0119 flipperow\u0105, co chcieliby na niej zobaczy\u0107 i zrobi\u0107 tam, etc. Gdy wreszcie dosz\u0142o do samej wystawy nie wiedzieli\u015bmy ile os\u00f3b b\u0119dzie naprawd\u0119 w niej uczestniczy\u0107, ale by\u0142o o wiele wi\u0119cej ludzi ni\u017c si\u0119 spodziewali\u015bmy. Pracowa\u0142am r\u00f3wnie\u017c przy kolejnym Pinball Expo 1986.<\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Jak pozna\u0142e\u015b Gary Flowera i jak narodzi\u0142 si\u0119 pomys\u0142 napisania ksi\u0105\u017cki The Lure of Silver Ball?<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; Korespondowa\u0142em z Gary Flowerem chyba na pocz\u0105tku 1982 lub 1983 roku, kiedy zosta\u0142em cz\u0142onkiem Stowarzyszenia Flipperowego, kt\u00f3re prowadzi\u0142 w Wielkiej Brytanii. Kilka lat p\u00f3\u017aniej, Gary odwiedzi\u0142 USA i uczestniczy\u0142 w Pinball Expo, wtedy go pozna\u0142em osobi\u015bcie. W 1987 roku Gary podpisa\u0142 umow\u0119 z wydawc\u0105 w Anglii na napisanie ksi\u0105\u017cki o flipperach. Problemem by\u0142o to, \u017ce Gary nie mia\u0142 specjalnego talentu do pisania i nie wiedzia\u0142 zbyt wiele o historii pinballi, wi\u0119c poprosi\u0142 mnie o pomoc w napisaniu tej ksi\u0105\u017cki. Napisa\u0142em 120 z 128 stron Pinball: Lure of the Silver Ball. Nast\u0119pnie wydawca skontaktowa\u0142 si\u0119 ze mn\u0105 bezpo\u015brednio i zam\u00f3wi\u0142 u mnie ksi\u0105\u017ck\u0119 o grach arcade. Tak narodzi\u0142a si\u0119 Slot Machines &amp; Coin-Op Games. P\u00f3\u017aniej napisa\u0142em jeszcze Arcade Treasures i The Encyclopedia of Arcade Video Games dla innego wydawcy.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1568\" src=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4620.jpg\" alt=\"\" width=\"480\" height=\"640\" srcset=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4620.jpg 480w, https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4620-225x300.jpg 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 480px) 100vw, 480px\" \/><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Projekt ulotki promocyjnej flippera Elektra (Bally, 1981). Zdj\u0119cie z kolekcji Billa Kurtza.<\/em><\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Po pierwsze, jestem pod wra\u017ceniem Twojej kolekcji ulotek i prototyp\u00f3w flipper\u00f3w. Je\u015bli za\u0142o\u017cymy, \u017ce do tej pory wyprodukowano oko\u0142o sze\u015bciu tysi\u0119cy modeli flipper\u00f3w i kilka razy tyle gier wideo i gier arcade, to i tak daje co najmniej kilkana\u015bcie ulotek na model. Oznacza to, \u017ce masz wszystkie opublikowane ulotki! Kt\u00f3re z nich cenisz najbardziej? Nie chodzi mi warto\u015b\u0107 rynkow\u0105, raczej sentymentaln\u0105 lub wzgl\u0119dy artystyczne.<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; Tak, mam kilka tysi\u0119cy r\u00f3\u017cnych ulotek reklamowych w mojej kolekcji. Datuj\u0105 si\u0119 od 1931 roku a\u017c do oko\u0142o 1999 roku. Rzeczywi\u015bcie istnieje kilka kt\u00f3re ceni\u0119 najbardziej, na kt\u00f3re lubi\u0119 patrze\u0107, poniewa\u017c s\u0105 niezwyk\u0142e. Jedn\u0105 z nich jest ulotka BLACK KNIGHT Williamsa z 1980 roku. Williams wyprodukowa\u0142 tylko kilkaset z tych ulotek przeznaczonych do dystrybucji na targach, ze specjalnym zdj\u0119ciem dodatkowego, g\u00f3rnego blatu, kt\u00f3re ukazywa\u0142o si\u0119 po roz\u0142o\u017ceniu ulotki. Podobnie jak ma to miejsce w bajkach dla dzieci. Ten bajer mia\u0142 ilustrowa\u0107 dwupoziomowo\u015b\u0107 tego flippera. Kolejna ulotka, kt\u00f3r\u0105 lubi\u0119 to SPACE INVADERS Bally. Jest zaprojektowana jak 8-stronicowy komiks. Najfajniejsz\u0105 moj\u0105 ulotk\u0105 jest GORGAR Williamsa z za\u0142\u0105czon\u0105 do niej winylow\u0105 p\u0142yt\u0105, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna odtworzy\u0107 na gramofonie i pos\u0142ucha\u0107 jak GORGAR m\u00f3wi! (Gorgar Speak! &#8211; to has\u0142o reklamowe tego pierwszego m\u00f3wi\u0105cego flippera &#8211; przyp t\u0142um.)<\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Ulotki, zdj\u0119cia backglass\u00f3w, prototypy, gry wideo, flippery. Gdzie jeste\u015b w stanie pomie\u015bci\u0107 tak wielk\u0105 kolekcj\u0119?<\/em><\/p>\n<p>Mieszkam w bardzo du\u017cym domu! Mam 5-cio i 4-ro szufladowe szafki na dokumenty wype\u0142nione ulotkami i backglass&#8217;ami, tak \u017ce nie zajmuj\u0105 du\u017co miejsca. Je\u015bli chodzi o maszyny, ka\u017cda z nich jest w pe\u0142ni sprawna. Nie wierz\u0119 w mo\u017cliwo\u015b\u0107 przechowywania maszyn w magazynie, gdzie tylko zgnij\u0105 i nie b\u0119da nadawa\u0107 si\u0119 do gry. To nie jest kolekcjonowanie &#8211; to gromadzenie.<\/p>\n<p>Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, mam wiele innych unikalnych przedmiot\u00f3w w mojej flipperowej kolekcji. Na przyk\u0142ad, mam prawie wszystkie oryginalne r\u0119cznie malowane szyby z ka\u017cdego automatu do gier wyprodukowanego przez Bally od 1982 do 1988 roku. S\u0105 to unikalne obrazy, wi\u0119c b\u0119d\u0105 one warte tysi\u0105ce dolar\u00f3w, je\u015bli kiedykolwiek zdecydowa\u0142bym je sprzeda\u0107. Za\u0142\u0105czam zdj\u0119cia niekt\u00f3rych z nich. Mam te\u017c oryginalne grafiki z Williamsa, Sterna i Pinstara.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1569\" src=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4617.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"480\" srcset=\"https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4617.jpg 640w, https:\/\/flippery.com.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/100_4617-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Projekt backglassu flippera Cobra, niezrealizowany. Zdj\u0119cie z kolekcji Billa Kurtza.<\/em><\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Je\u015bli nie jest to trudny temat dla Ciebie, czy mo\u017cesz mi powiedzie\u0107 wi\u0119cej o emigracji Twojej rodziny z Polski? My\u015bl\u0119, \u017ce jest to interesuj\u0105ce dla polskich czytelnik\u00f3w.<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; Moja babcia urodzi\u0142a si\u0119 w 1897 roku w Bi\u0142goraju. Dorasta\u0142a w ma\u0142ej chacie z klepiskiem, a przyby\u0142a do USA w 1916 roku ze swoj\u0105 starsz\u0105 siostr\u0105. Jej rodzina zosta\u0142a w Polsce. Babcia po\u015blubi\u0142a mojego dziadka (kt\u00f3ry by\u0142 z Rosji) w 1920 roku. Moja babcia pisa\u0142a do swojej rodziny w Bi\u0142goraju co miesi\u0105c. Kiedy II wojna \u015bwiatowa rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w 1939 roku, jej rodzina napisa\u0142a jej, jak \u017ale si\u0119 dzieje. W 1941 roku, rodzina mojej babci nagle przesta\u0142 do niej pisa\u0107. P\u00f3\u017aniej okaza\u0142o si\u0119, \u017ce hitlerowcy zniszczyli Bi\u0142goraj w tym czasie i \u017ce wszyscy z moich krewnych zgin\u0119li. Moja babcia zmar\u0142a w 1990 roku, ale wci\u0105\u017c mam wszystkie listy, kt\u00f3re rodzina wys\u0142a\u0142a do niej z Bi\u0142goraju. Listy te s\u0105 napisane w j\u0119zyku polskim (oczywi\u015bcie), niestety nie mog\u0119 ich odczyta\u0107.<\/p>\n<p>VB &#8211; <em>Jestem zaskoczony tym co m\u00f3wisz o The Lure of the Silver Ball. Gary Flower sprawi\u0142 na mnie wra\u017cenie g\u0142\u00f3wnego autora tej ksi\u0105\u017cki i raczej podejrzewa\u0142em, \u017ce wykorzysta\u0142 w niej tylko zdj\u0119cia z Twojej kolekcji :-) Super! Rozmawia\u0142em z Garym dwa lata temu, bo sko\u0144czy\u0142em t\u0142umaczenie na polski The Lure of the Silver Ball w tym czasie i musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce naprawd\u0119 doceniam t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 jako \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy o starszych flipperach. W czasie, gdy nie by\u0142o Internetu zebrane informacji zawartych w tej ksi\u0105\u017cce musia\u0142o kosztowa\u0107 wiele pracy i czasu.<\/em><\/p>\n<p>BK &#8211; Gary Flower nie wiedzia\u0142 wtedy zbyt wiele o historii flipper\u00f3w. Ok\u0142ama\u0142 swojego wydawc\u0119 kiedy powiedzia\u0142, \u017ce mo\u017ce napisa\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119 o flipperach. Beze mnie nie by\u0142oby Pinball: Lure of the Silver Ball. Po sko\u0144czeniu pisania ksi\u0105\u017cki, wys\u0142a\u0142em j\u0105 bezpo\u015brednio do wydawcy, kt\u00f3ry powiedzia\u0142 mi, \u017ce zwolni\u0142 go, bo Gary go ok\u0142ama\u0142. Dlatego potem dogada\u0142am si\u0119 ju\u017c bezpo\u015brednio z wydawc\u0105 o wydaniu mojej nast\u0119pnej ksi\u0105\u017cki Slot Machines &amp; Coin-Op Games. Wida\u0107, \u017ce styl pisarski obu tych ksi\u0105\u017cek jest taki sam &#8211; to m\u00f3j styl pisania. Gary nie by\u0142 w stanie uzyska\u0107 wi\u0119kszo\u015bci informacji zawartych w &#8222;Flipper: Powab srebrnej kulki&#8221; (polska nazwa ksi\u0105\u017cki &#8211; przyp. t\u0142um.) rozmawiaj\u0105c z projektantami pinballi i artystami oraz danych z moich ulotek. R\u00f3wnie\u017c ja dostarczy\u0142em wi\u0119kszo\u015bci zdj\u0119\u0107 do Pinball: Lure of the Silver Ball. Zdoby\u0142em wiele z tych zdj\u0119\u0107 od kolekcjonera flipper\u00f3w z Francji o nazwisku John-Pierre Cuvier. The Lure of the Silver Ball zosta\u0142a przet\u0142umaczona na sze\u015b\u0107 j\u0119zyk\u00f3w, w tym francuski, holenderski, hiszpa\u0144ski i w\u0142oski. Nie wiedzia\u0142em, a\u017c do teraz, \u017ce zosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c przet\u0142umaczona na j\u0119zyk polski. Dzi\u0119kuj\u0119, za to t\u0142umaczenie!<\/p>\n<p>Val B.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uda\u0142o mi si\u0119 nam\u00f3wi\u0107 na kr\u00f3tki wywiad Billa Kurtza, wsp\u00f3\u0142autora ksi\u0105\u017cki Pinball: The Lure of Silver Ball. VB &#8211; Co spowodowa\u0142o Twoje zainteresowanie flipperami i jak zacz\u0105\u0142e\u015b je kolekcjonowa\u0107 i zbiera\u0107 ich prospekty reklamowe? BK &#8211; Zacz\u0105\u0142em gra\u0107 na grach arcade jak mia\u0142em 5 lat. Na pocz\u0105tku moimi ulubionymi grami<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1566,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,94],"tags":[122,99,123,102,100],"class_list":["post-1565","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly","category-wywiady","tag-bill-kurtz","tag-flippery","tag-gary-flower","tag-ksiazki-o-flipperach","tag-pinballs"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1565","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1565"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1565\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1570,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1565\/revisions\/1570"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1565"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1565"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/flippery.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1565"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}